Müqəddəs Quran / Surələr / 2. Bəqərə
Bəqərə (İnək)
2:231

وَإِذَا طَلَّقْتُمُ ٱلنِّسَآءَ فَبَلَغْنَ أَجَلَهُنَّ فَأَمْسِكُوهُنَّ بِمَعْرُوفٍ أَوْ سَرِّحُوهُنَّ بِمَعْرُوفٍ  ۚ وَلَا تُمْسِكُوهُنَّ ضِرَارًا لِّتَعْتَدُواْ  ۚ وَمَن يَفْعَلْ ذَٰلِكَ فَقَدْ ظَلَمَ نَفْسَهُۥ  ۚ وَلَا تَتَّخِذُوٓاْ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ هُزُوًا  ۚ وَٱذْكُرُواْ نِعْمَتَ ٱللَّهِ عَلَيْكُمْ وَمَآ أَنزَلَ عَلَيْكُم مِّنَ ٱلْكِتَٰبِ وَٱلْحِكْمَةِ يَعِظُكُم بِهِۦ  ۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعْلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ بِكُلِّ شَىْءٍ عَلِيمٌ

вə`из̃əə тōльлəќтумун-нисəə`ə фəбəлəґнə əджəлəhуннə фə`əмсикууhуннə бимə'рууфин əу сəрриhууhуннə бимə'рууф, вəлəə тумсикууhуннə дырōōрōл-литə'тəдуу, вəмəй-йəф'əль з̃əəликə фəќōд з̃ōлəмə нəфсəh, вəлəə тəттəхыз̃уу əəйəəтиль-лəhи hузувə, вəəз̃куруу ни'мəтəл-лаhи 'əлэйкум вəмəə əŋŋзəлə 'əлэйкум-минəль-китəəби вəəльhикмəти йə'из̃укумм-биh, вəəттəќуул-лаhə вəə'лəмуу əннəл-лаhə бикулли шэй`ин 'əлиим

Qadınlara talaq verdiyiniz və onlar iddələrinin sonuna yaxınlaşan zaman, (ya yenidən qayıdın və) onları yaxşılıq və xoşluqla saxlayın, ya da (qayıtmayaraq) onları yaxşılıq və xoşluqla buraxın. Onları əsla incitmək və ziyan vurmaq üçün saxlamayın ki, zülm etmiş olasınız. Belə edən kəs şübhəsiz, özünə zülm etmişdir. Allahın ayələrini məsxərə etməyin və Allahın sizə olan (hədsiz) nemətini və kitab və hikmətdən (şəriət hökmləri və əqli maarifdən) nazil edərək vasitəsi ilə sizə nəsihət verdiyi şeyi xatırlayın. Allahdan qorxun və bilin ki, Allah hər şeyi biləndir.

2:232

وَإِذَا طَلَّقْتُمُ ٱلنِّسَآءَ فَبَلَغْنَ أَجَلَهُنَّ فَلَا تَعْضُلُوهُنَّ أَن يَنكِحْنَ أَزْوَٰجَهُنَّ إِذَا تَرَٰضَوْاْ بَيْنَهُم بِٱلْمَعْرُوفِ  ۗ ذَٰلِكَ يُوعَظُ بِهِۦ مَن كَانَ مِنكُمْ يُؤْمِنُ بِٱللَّهِ وَٱلْيَوْمِ ٱلْءَاخِرِ  ۗ ذَٰلِكُمْ أَزْكَىٰ لَكُمْ وَأَطْهَرُ  ۗ وَٱللَّهُ يَعْلَمُ وَأَنتُمْ لَا تَعْلَمُونَ

вə`из̃əə тōльлəќтумун-нисəə`ə фəбəлəґнə əджəлəhуннə фəлəə тə'дулююhуннə əй-йəŋŋкиhнə əзвəəджəhуннə из̃əə тəрōōдōу бэйнəhумм-би-ль-мə'рууф, з̃əəликə йуу'əз̃у биhи мəŋŋ-кəəнə миŋŋкум йу`мину биль-лəhи вəəльйəумиль-əəхыр, з̃əəликум əзкəə лəкум вə`əтhəр, вəл-лаhу йə'лəму вə`əŋŋтум лəə тə'лəмуун

Qadınlara talaq verdikdən və onlar iddənin sonuna çatdıqdan sonra, öz aralarında xoşluqla razılığa gəldikləri təqdirdə onların öz ərləri ilə (əvvəlki ərləri, ya yeni ərə gedəcəkləri kişilərlə) evlənmələrinə mane olmayın. Bununla (bu hökmlə) sizdən Allaha və axirət gününə iman gətirənlərə öyüd-nəsihət verilir. Bu, sizin üçün daha yaxşı və daha pakdır. Allah bilir, siz isə bilmirsiniz.

2:233

 ۞ وَٱلْوَٰلِدَٰتُ يُرْضِعْنَ أَوْلَٰدَهُنَّ حَوْلَيْنِ كَامِلَيْنِ  ۖ لِمَنْ أَرَادَ أَن يُتِمَّ ٱلرَّضَاعَةَ  ۚ وَعَلَى ٱلْمَوْلُودِ لَهُۥ رِزْقُهُنَّ وَكِسْوَتُهُنَّ بِٱلْمَعْرُوفِ  ۚ لَا تُكَلَّفُ نَفْسٌ إِلَّا وُسْعَهَا  ۚ لَا تُضَآرَّ وَٰلِدَةٌۢ بِوَلَدِهَا وَلَا مَوْلُودٌ لَّهُۥ بِوَلَدِهِۦ  ۚ وَعَلَى ٱلْوَارِثِ مِثْلُ ذَٰلِكَ  ۗ فَإِنْ أَرَادَا فِصَالًا عَن تَرَاضٍ مِّنْهُمَا وَتَشَاوُرٍ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِمَا  ۗ وَإِنْ أَرَدتُّمْ أَن تَسْتَرْضِعُوٓاْ أَوْلَٰدَكُمْ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ إِذَا سَلَّمْتُم مَّآ ءَاتَيْتُم بِٱلْمَعْرُوفِ  ۗ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعْلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ

вəəльвəəлидəəту йурды'нə əулəəдəhуннə həулəйни кəəмилəйн, лимəн əрōōдə əй-йутиммəр-рōдōō'əh, вə'əлəəль-мəулююди лəhу ризќуhуннə вəкисвəтуhуннə би-ль-мə'рууф, лəə тукəльлəфу нəфсун ильлəə вус'əhəə, лəə тудōōррō вəəлидəтумм-бивəлəдиhəə вəлəə мəулююдуль-лəhу бивəлəдиh, вə'əлəəль-вəəриc̃и миc̃лю з̃əəлик, фə`ин əрōōдəə фисōōлəн 'əŋŋ-тəрōōдымм-минhумəə вəтəшəəвурин фəлəə джунəəhə 'əлэйhимəə, вə`ин əрōттум əŋŋ-тəстəрды'уу əулəəдəкум фəлəə джунəəhə 'əлэйкум из̃əə сəльлəмтум-мəə əəтəйтумм-би-ль-мə'рууф, вəəттəќуул-лаhə вəə'лəмуу əннəл-лаhə бимəə тə'мəлююнə бəсыыр

Analar öz övladlarına iki il tamam süd verməlidirlər. Bu (göstəriş), (körpənin) süd əmmə müddətini kamil etmək istəyən kəs üçündür. Onların ruzi və geyimi(ni) orta həddə (təmin etmək) körpənin sahibinin (atasının) öhdəsinədir. Heç kəsin boynuna qüdrətindən artıq vəzifə qoyulmur. Nə ana övladına görə ziyana düşməlidir və nə də körpənin sahibi körpəsinə görə (nə ana havayı süd verməyə məcbur edilməlidir, nə də ata artıq pul ödəməlidir). Ata-ana (öz aralarındakı ixtilafa görə) öz övladlarına zərər və ziyan vurmamalıdırlar. Belə bir vəzifə həm də (atanın) varisin(in) öhdəsinədir (ki, əgər ata ölsə və miras həmin körpəyə qalsa, yuxarıda deyilən şərtlərlə ananın dolanışığı həmin maldan ödənilməlidir). İndi əgər ata və ana aralarındakı razılıq və məsləhətləşmə əsasında (körpəni nəzərdə tutulan zamandan qabaq) süddən ayırmaq istəsələr, onlara günah yoxdur. Və əgər övladlarınıza süd vermək üçün dayə (tutmaq) istəsəniz, verməli olduğunuz şeyi yaxşılıqla və gözəl bir şəkildə ödəyəcəyiniz təqdirdə sizə bir günah yoxdur. Allahdan qorxun və bilin ki, Allah etdiklərinizi görəndir.

2:234

وَٱلَّذِينَ يُتَوَفَّوْنَ مِنكُمْ وَيَذَرُونَ أَزْوَٰجًا يَتَرَبَّصْنَ بِأَنفُسِهِنَّ أَرْبَعَةَ أَشْهُرٍ وَعَشْرًا  ۖ فَإِذَا بَلَغْنَ أَجَلَهُنَّ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ فِيمَا فَعَلْنَ فِىٓ أَنفُسِهِنَّ بِٱلْمَعْرُوفِ  ۗ وَٱللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ

вəəльлəз̃иинə йутəвəффəунə миŋŋкум вəйəз̃əруунə əзвəəджəй-йəтəрōббəснə би`əŋŋфусиhиннə əрбə'əтə əшhуриу-вə'əшрō, фə`из̃əə бəлəґнə əджəлəhуннə фəлəə джунəəhə 'əлэйкум фиимəə фə'əльнə фии əŋŋфусиhиннə би-ль-мə'рууф, вəл-лаhу бимəə тə'мəлююнə хōбиир

Sizdən vəfat edənlərin qoyub getdikləri arvadlar (vəfat iddəsi olaraq) özlərini dörd ay on gün saxlayaraq gözləməlidirlər. Müddətlərinin sonuna çatdıqda isə onların özləri barədə yaxşı və bəyənilən şəkildə etdiklərində (ərə getmələri və ya getməmələrində) sizə (cəmiyyətin hakimlərinə və ya müsəlmanlara) günah yoxdur. Allah etdiklərinizdən xəbərdardır.

2:235

وَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ فِيمَا عَرَّضْتُم بِهِۦ مِنْ خِطْبَةِ ٱلنِّسَآءِ أَوْ أَكْنَنتُمْ فِىٓ أَنفُسِكُمْ  ۚ عَلِمَ ٱللَّهُ أَنَّكُمْ سَتَذْكُرُونَهُنَّ وَلَٰكِن لَّا تُوَاعِدُوهُنَّ سِرًّا إِلَّآ أَن تَقُولُواْ قَوْلًا مَّعْرُوفًا  ۚ وَلَا تَعْزِمُواْ عُقْدَةَ ٱلنِّكَاحِ حَتَّىٰ يَبْلُغَ ٱلْكِتَٰبُ أَجَلَهُۥ  ۚ وَٱعْلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ يَعْلَمُ مَا فِىٓ أَنفُسِكُمْ فَٱحْذَرُوهُ  ۚ وَٱعْلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ غَفُورٌ حَلِيمٌ

вəлəə джунəəhə 'əлэйкум фиимəə 'əррōдтумм-биhи мин хытбəтин-нисəə`и əу əкнəŋŋтум фии əŋŋфусикум, 'əлимəл-лаhу əннəкум сəтəз̃куруунəhуннə вəлəəкиль-лəə тувəə'идууhуннə сиррōн ильлəə əŋŋ-тəќуулюю ќōулəмм-мə'рууфə, вəлəə тə'зимуу 'уќдəтəн-никəəhи həттəə йəблюґōль-китəəбу əджəлəh, вəə'лəмуу əннəл-лаhə йə'лəму мəə фии əŋŋфусикум фəəhз̃əрууh, вəə'лəмуу əннəл-лаhə ґōфуурун həлиим

(Vəfat iddəsində olan) qadınlara elçilik barəsində üstüörtülü bir şey deməyinizdə, yaxud (bunu) ürəyinizdə gizlətməyinizdə sizə bir günah yoxdur. Allah sizin tezliklə onları (fitri hisslər əsasında) yada salacağınızı bilir. Lakin onlarla evlənmək barəsində gizlində sövdələşməyin, yalnız bəyənilən (və üstüörtülü və rəmzi) sözlər deyin. Müəyyən olunmuş müddət (iddə) sona çatmayınca əsla nikah bağlamaq qərarına gəlməyin. Bilin ki, Allah ürəyinizdə olanları bilir. Buna görə də Ondan (Onun qəzəbindən) çəkinin və bilin ki, Allah çox bağışlayan və həlimdir.

2:236

لَّا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ إِن طَلَّقْتُمُ ٱلنِّسَآءَ مَا لَمْ تَمَسُّوهُنَّ أَوْ تَفْرِضُواْ لَهُنَّ فَرِيضَةً  ۚ وَمَتِّعُوهُنَّ عَلَى ٱلْمُوسِعِ قَدَرُهُۥ وَعَلَى ٱلْمُقْتِرِ قَدَرُهُۥ مَتَٰعًۢا بِٱلْمَعْرُوفِ  ۖ حَقًّا عَلَى ٱلْمُحْسِنِينَ

лəə джунəəhə 'əлэйкум иŋŋ-тōльлəќтумун-нисəə`ə мəə лəм тəмəссууhуннə əу тəфридуу лəhуннə фəриидōh, вəмəтти'ууhуннə 'əлəəль-мууси'и ќōдəруhу вə'əлəəль-муќтири ќōдəруhу мəтəə'əмм-би-ль-мə'рууф, həќќōн 'əлəəль-муhсиниин

Yaxınlıq etmədiyinz və mehriyyə təyin etmədiyiniz qadınlara talaq verməyiniz günah deyildir (nə yaxınlıq etmədən və nə də mehriyyə təyin etmədən boşamağınız günah deyil). Onlara öz malınızdan bir pay verməli və onları öz malınızdan bəyənilən şəkildə bəhrələndirməlisiniz, dövlətli öz imkanı qədər və kasıb öz imkanı qədər. Bu haqq, yaxşı əməl sahibləri üçün sabit və vacibdir.

2:237

وَإِن طَلَّقْتُمُوهُنَّ مِن قَبْلِ أَن تَمَسُّوهُنَّ وَقَدْ فَرَضْتُمْ لَهُنَّ فَرِيضَةً فَنِصْفُ مَا فَرَضْتُمْ إِلَّآ أَن يَعْفُونَ أَوْ يَعْفُوَاْ ٱلَّذِى بِيَدِهِۦ عُقْدَةُ ٱلنِّكَاحِ  ۚ وَأَن تَعْفُوٓاْ أَقْرَبُ لِلتَّقْوَىٰ  ۚ وَلَا تَنسَوُاْ ٱلْفَضْلَ بَيْنَكُمْ  ۚ إِنَّ ٱللَّهَ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ

вə`иŋŋ-тōльлəќтумууhуннə миŋŋ-ќōбли əŋŋ-тəмəссууhуннə вəќōд фəрōдтум лəhуннə фəриидōтəн фəнисфу мəə фəрōдтум ильлəə əй-йə'фуунə əу йə'фувəль-лəз̃ии бийəдиhи 'уќдəтун-никəəh, вə`əŋŋ-тə'фуу əќрōбу лит-тəќвəə, вəлəə тəŋŋсəвуль-фəдлə бэйнəкум, иннəл-лаhə бимəə тə'мəлююнə бəсыыр

Əgər qadınları mehriyyə təyin etmiş olduğunuz halda, onlarla yaxınlıq etmədən boşasanız, (qadınların) özləri və ya nikahlama (ixtiyarı) əlində olan kəs (onun başçısı və ya mütləq vəkili) güzəşt etməsə onda təyin etdiyinizin yarısı (sizin öhdənizdədir). Sizin güzəşt etməyiniz (yəni mehriyyənin hamısını verməyiniz) təqvaya daha yaxındır. Öz aranızda ehsan və bəxşiş etməyi unutmayın ki, həqiqətən, Allah etdiklərinizi görəndir.

2:238

حَٰفِظُواْ عَلَى ٱلصَّلَوَٰتِ وَٱلصَّلَوٰةِ ٱلْوُسْطَىٰ وَقُومُواْ لِلَّهِ قَٰنِتِينَ

həəфиз̃уу 'əлəəс-сōлəвəəти вəс-сōлəəтиль-вустōō вəќуумуу лильлəhи ќōōнитиин

Bütün namazları və (xüsusilə) orta namazı (zöhr namazını) qoruyun və (namazda, həmçinin hər bir işdə) Allaha xatir itaətkar halda ayağa qalxın.

2:239

فَإِنْ خِفْتُمْ فَرِجَالًا أَوْ رُكْبَانًا  ۖ فَإِذَآ أَمِنتُمْ فَٱذْكُرُواْ ٱللَّهَ كَمَا عَلَّمَكُم مَّا لَمْ تَكُونُواْ تَعْلَمُونَ

фə`ин хыфтум фəриджəəлəн əу рукбəəнə, фə`из̃əə əмиŋŋтум фəəз̃куруул-лаhə кəмəə 'əльлəмəкум-мəə лəм тəкуунуу тə'лəмуун

Beləliklə, əgər (düşməndən və ya başqa bir təhlükədən) qorxsanız, piyada, ya minikdə («xof» ya «mütaridə» namazı qılın). Asayiş tapdıqda isə (adi namazlarda və namazdan başqa yerlərdə) Allahı sizə bilmədiyiniz şeyləri öyrətdiyi kimi yada salın.

2:240

وَٱلَّذِينَ يُتَوَفَّوْنَ مِنكُمْ وَيَذَرُونَ أَزْوَٰجًا وَصِيَّةً لِّأَزْوَٰجِهِم مَّتَٰعًا إِلَى ٱلْحَوْلِ غَيْرَ إِخْرَاجٍ  ۚ فَإِنْ خَرَجْنَ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ فِى مَا فَعَلْنَ فِىٓ أَنفُسِهِنَّ مِن مَّعْرُوفٍ  ۗ وَٱللَّهُ عَزِيزٌ حَكِيمٌ

вəəльлəз̃иинə йутəвəффəунə миŋŋкум вəйəз̃əруунə əзвəəджəу-вəсыййəтəл-ли`əзвəəджиhим-мəтəə'əн илəəль-həули ґōйрō ихрōōдж, фə`ин хōрōджнə фəлəə джунəəhə 'əлэйкум фии мəə фə'əльнə фии əŋŋфусиhиннə мимм-мə'рууф, вəл-лаhу 'əзиизун həкиим

Sizdən ölümləri yaxınlaşan və özlərindən sonra arvadlarını qoyub gedən şəxslər arvadları və (onların evdən) çıxarılmadan bir illik yaşayış xərcləri(nin təmin olunması) barəsində vəsiyyət etməlidirlər. Əgər onlar özləri çıxıb getsələr, onda, onların özləri barədə bəyənilən şəkildə gördükləri işdə (evlənmələrində və ya başqa bir işi seçmələrində) sizə (meyidin varislərinə) günah yoxdur (və xərclər boyundan götürülür). Allah qüdrətli və hikmətlidir. (Bu hökm İslamın ilkin çağlarında qüvvədə olub və sonradan nəsx edilərək, irs və iddə hökmü ilə əvəz edilib).